Dopłaty bezpośrednie są pomocą skierowaną do rolników. Zostały utworzone w 1992 roku w ramach Wspólnej Polityki Rolnej, czyli wszystkich przedsięwzięć dotyczących sektora rolnego podejmowanych przez Unię Europejską. W wyniku kolejnych reform Wspólnej Polityki Rolnej płatności bezpośrednie stały się ważnym instrumentem tej polityki odpowiedzialnym za: wsparcie i stabilizację dochodów rolniczych, utrzymanie użytków rolnych w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska, rekompensowanie kosztów związanych z wypełnianiem wymogów wspólnotowych związanych z realizacją pozaprodukcyjnych dóbr publicznych, zapewnienie równych warunków konkurencji w ramach jednolitego rynku rolno-żywnościowego.

W Unii Europejskiej obowiązują dwa rodzaje płatności bezpośrednich. System płatności jednolitej, w którym funkcjonują trzy modele płatności: historyczny, regionalny oraz mieszany (hybrydowy). Polega na tym, że płatności są przyznawane rolnikowi na podstawie posiadanych przez niego uprawnień, które muszą być przypisane do ziemi. System jednolitej płatności obszarowej jest uproszczonym systemem płatności bezpośrednich.

W tym systemie nie funkcjonują uprawnienia do otrzymania płatności. Stawkę w tym rodzaju oblicza się poprzez podzielenie rocznej krajowej koperty finansowej, określonej dla każdego państwa na podstawie historycznych danych, takich jak: plony referencyjne zbóż, powierzchnia upraw polowych, liczba zwierząt, przez powierzchnię referencyjną, stanowiącą powierzchnię użytków rolnych danego państwa (w Polsce 14 mln ha).

Otrzymywanie płatności bezpośrednich przez rolników w pełnej wysokości, zarówno w ramach systemu płatności jednolitej jak i w ramach jednolitej płatności , zostało uzależnione od utrzymywania gruntów wchodzących w skład gospodarstwa w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska oraz spełnianie wymogów z zakresu środowiska, identyfikacji i rejestracji zwierząt , zdrowia publicznego, zdrowia zwierząt i roślin oraz dobrostanu zwierząt. Dopłaty te cieszą się duża popularnością w sektorze rolniczym.